Semaglutyd, znany również jako Ozempic, Wegovy czy Rybelsus, zdobywa coraz większą popularność wśród osób poszukujących skutecznych metod odchudzania. Media przedstawiają go jako rewolucyjny lek na odchudzanie, który pomaga zredukować wagę bez większego wysiłku. Ale czy rzeczywiście warto mu zaufać? Zanim zdecydujesz się na terapię, poznaj wszystkie zalety, skutki uboczne i ryzyka związane z jego stosowaniem.
Jak działa semaglutyd? Mechanizm działania leku na organizm
Semaglutyd to substancja, która wpływa na odczuwanie głodu i procesy trawienia. Działa na receptory GLP-1, spowalniając opróżnianie żołądka i zwiększając uczucie sytości.
Główne efekty działania semaglutydu:
- Zmniejszenie apetytu
- Wydłużenie uczucia sytości
- Mniejsze spożycie kalorii
- Redukcja masy ciała
Dodatkowo, semaglutyd wpływa na ośrodek nagrody w mózgu [1], zmniejszając apetyt na wysoko przetworzoną żywność (comfort food). To może być szczególnie pomocne dla osób mających skłonność do emocjonalnego podjadania.
Ozempic – ile można schudnąć? Efekty terapii [2]
Zgodnie z badaniami z 2022 roku, osoby stosujące Ozempic lub inne formy semaglutydu tracą średnio od 8% do 12% masy ciała w ciągu około 68 tygodni.
Dodatkowe korzyści to:
- Poprawa poziomu cukru we krwi
- Lepszy profil lipidowy
- Obniżone ciśnienie tętnicze
- Działanie przeciwzapalne
Trudno jednak określić, w jakim stopniu te zmiany wynikają wyłącznie z działania leku, a w jakim z utraty wagi.
Skutki uboczne semaglutydu – na co zwrócić uwagę?
Chociaż semaglutyd jest skuteczny w działaniu, może wywoływać skutki uboczne:
- Nudności
- Wymioty
- Zaparcia
- Uczucie pełności
Dotyczą one około 50% użytkowników i często prowadzą do przerwania terapii [3].
Rzadkie, ale poważne skutki uboczne:
- Zapalenie trzustki (<1% przypadków)
- Kamica żółciowa (2-3% przypadków) [4]
- Problemy ze wzrokiem, takie jak przednia niedokrwienna neuropatia [5]
Ozempic Face – czym jest i jak temu zapobiegać?
Szybka utrata wagi spowodowana stosowaniem semaglutydu może prowadzić do efektu zwanego „Ozempic Face”. Warto jednak podkreślić, że jest to efekt uboczny szybkiego odchudzania, a nie samego działania leku.
Objawy Ozempic Face:
- Wiotczenie skóry
- Zwiększona widoczność zmarszczek
- Utrata objętości twarzy
Jak temu zapobiec?
- Zbilansowana dieta z umiarkowanym deficytem kalorycznym
- Odpowiednie nawodnienie
- Zabiegi medycyny estetycznej
Dieta w trakcie terapii semaglutydem
Podstawowe zasady diety podczas terapii:
- Zdrowy deficyt kaloryczny – unikanie drastycznych cięć kalorycznych. Zaleca się spożywanie 300-500 kcal mniej niż wynosi dzienne zapotrzebowanie.
- Wysoka podaż białka – od 1.2 do 2.0 g na kg masy ciała. Warto zadbać o to, by w każdym posiłku znajdowało się odpowiednie źródło białka.
- Trening siłowy – aby zapobiec utracie masy mięśniowej.
Czy semaglutyd trzeba brać do końca życia?
Semaglutyd działa tylko podczas jego stosowania. Obecnie brak jest badań długoterminowych (10–15–20 lat) dotyczących jego bezpieczeństwa i skuteczności. Istnieje ryzyko, że terapia będzie wymagała długotrwałego stosowania, aby utrzymać osiągnięte rezultaty leczenia.
Sexy sylwetka czy efekt jojo? Co musisz wiedzieć?
Semaglutyd umożliwia szybką utratę wagi, jednak efekt jojo może być nieunikniony, jeśli po zakończeniu terapii nie wprowadzisz trwałych zmian w stylu życia:
- Zdrowa dieta
- Regularna aktywność fizyczna
- Odpowiednia podaż kaloryczna dopasowana do nowej masy ciała
FAQ – Najczęściej zadawane pytania o semaglutyd:
1️⃣ Czy semaglutyd jest bezpieczny dla każdego? Nie. Terapia powinna być stosowana wyłącznie pod nadzorem lekarza. Istnieje szereg przeciwwskazań, w tym: rak rdzeniasty tarczycy, zespół MEN 2, ciąża, karmienie piersią, gastropareza, wiek poniżej 18 lat (z wyjątkiem niektórych wskazań Wegovy), uczulenie na składniki leku, zapalenie trzustki w wywiadzie, choroby nerek, choroby wątroby, stosowanie insuliny lub sulfonylomoczników, zaburzenia odżywiania, planowanie ciąży, problemy trzustki, kamica żółciowa, problemy ze wzrokiem, niewydolność nerek i wątroby, retinopatia cukrzycowa.
2️⃣ Czy można stosować semaglutyd przy prawidłowej masie ciała? Nie zaleca się stosowania semaglutydu u osób z prawidłową wagą z uwagi na ryzyko hipoglikemii.
3️⃣ Jak długo trwa terapia semaglutydem? Standardowa terapia trwa od kilku miesięcy do roku, ale aby utrzymać efekty, może być wymagana długotrwała kontynuacja.
4️⃣ Czy semaglutyd pomaga w redukcji tkanki tłuszczowej? Tak, ale również zmniejsza beztłuszczową masę ciała, w tym mięśnie. Przegląd badań z 2024 roku wskazuje, że nawet 40% utraty masy ciała może pochodzić z beztłuszczowej masy ciała, co spowalnia metabolizm i zwiększa ryzyko efektu jojo. Dla porównania, w przypadku konwencjonalnej redukcji masy ciała, nawet przy dużym deficycie kalorycznym, spadek ten wynosi około 25% [6].
Podsumowanie – Czy warto stosować semaglutyd?
Semaglutyd może być potężnym wsparciem w walce z otyłością, jednak jego stosowanie nie jest wolne od ryzyka. Aby uniknąć efektu jojo i osiągnąć trwałe rezultaty, konieczne jest wprowadzenie zdrowych nawyków żywieniowych i regularnej aktywności fizycznej. Przed rozpoczęciem terapii, skonsultuj się z lekarzem, aby omówić wszystkie potencjalne zagrożenia.
Bibliografia
- Eren-Yazicioglu, C. Y., Yigit, A., Dogruoz, R. E., & Yapici-Eser, H. (2021). Can GLP-1 be a target for reward system related disorders? A qualitative synthesis and systematic review analysis of studies on palatable food, drugs of abuse, and alcohol. Frontiers in Behavioral Neuroscience, 14, 614884. https://doi.org/10.3389/fnbeh.2020.614884
- Gao, X., Hua, X., Wang, X., Xu, W., Zhang, Y., Shi, C., & Gu, M. (2022). Efficacy and safety of semaglutide on weight loss in obese or overweight patients without diabetes: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Frontiers in Pharmacology, 13, 935823. https://doi.org/10.3389/fphar.2022.935823
- Morgado, M., Loureiro, J. A., & Gonçalves, L. M. D. (2023). Gastrointestinal disorders potentially associated with semaglutide: An analysis from the Eudravigilance database. Expert Opinion on Drug Safety, 22(4), 415–421. https://doi.org/10.1080/14740338.2023.2172159
- Yang, W., Wu, H., Cai, X., Lin, C., Luo, Y., Hu, S., Li, Z., Jiao, R., Bai, S., Liu, G., Yang, X., & Ji, L. (2024). Weight reduction and the risk of gallbladder and biliary disease: A systematic review and meta-analysis of randomized clinical trials. Obesity Reviews, 25(6), e13725. https://doi.org/10.1111/obr.13725
- Hathaway, J. T., Shah, M. P., Hathaway, D. B., Zekavat, S. M., Krasniqi, D., Gittinger, J. W., Cestari, D., Mallery, R., Abbasi, B., Bouffard, M., Chwalisz, B. K., Estrela, T., & Rizzo, J. F. (2024). Risk of Nonarteritic Anterior Ischemic Optic Neuropathy in Patients Prescribed Semaglutide. JAMA Ophthalmology, 142(8), 732–739. https://doi.org/10.1001/jamaophthalmol.2024.2296
- Bikou, A., Dermiki-Gkana, F., Penteris, M., Constantinides, T. K., & Kontogiorgis, C. (2024). A systematic review of the effect of semaglutide on lean mass: Insights from clinical trials. Expert Opinion on Pharmacotherapy, 25(5), 611–619. https://doi.org/10.1080/14656566.2024.2343092